ارائه چارچوب سیاستگذاری هوشمند برای تنظیم بازار کار در عصر اتوماسیون مبتنی بر هوش مصنوعی - مهانيان عليرضا (تکنولوژی در کارآفرینی و مدیریت استراتژیک)
پژوهش حاضر با هدف ارائه چارچوب سیاستگذاری هوشمند برای تنظیم بازار کار در عصر اتوماسیون مبتنی بر هوش مصنوعی و شناسایی ابعاد مؤثر بر پایداری بازار کار انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش اجرا آمیخته اکتشافی بود. در بخش کیفی، با 18 نفر از خبرگان حوزه سیاستگذاری، اقتصاد دیجیتال، هوش مصنوعی و مدیریت منابع انسانی در شهر تهران مصاحبه نیمه‌ساختاریافته انجام شد و داده‌ها با روش تحلیل مضمون تحلیل گردید. در بخش کمی، جامعه آماری شامل متخصصان حوزه بازار کار، مدیران اجرایی، اعضای هیئت علمی و کارشناسان فناوری بود که از میان آنان 312 نفر به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای تصادفی انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق‌ساخته مبتنی بر یافته‌های بخش کیفی بود. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS-27 و Smart PLS-4 و از طریق تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد که تمامی ابعاد سیاستگذاری هوشمند شامل حکمرانی داده‌محور، تنظیم‌گری تطبیقی، توسعه مهارت‌های آینده‌محور، حمایت اجتماعی هوشمند، پایش الگوریتمی اشتغال، عدالت دیجیتال و انعطاف‌پذیری نهادی اثر مثبت و معناداری بر پایداری بازار کار دارند. در میان متغیرها، توسعه مهارت‌های آینده‌محور بیشترین تأثیر را بر پایداری بازار کار داشت. همچنین شاخص‌های برازش مدل شامل GOF=0.71، NFI=0.93 و SRMR=0.054 نشان‌دهنده برازش مطلوب مدل پژوهش بودند. مقدار ضریب تعیین برای پایداری بازار کار برابر با 0.68 به‌دست آمد که بیانگر قدرت تبیین بالای مدل پیشنهادی است. یافته‌های پژوهش نشان داد که تنظیم بازار کار در عصر هوش مصنوعی نیازمند رویکردی هوشمند، داده‌محور، منعطف و چندبعدی است. توسعه مهارت‌های نوین، تقویت ظرفیت نهادی، گسترش حمایت‌های اجتماعی هوشمند و استفاده از نظام‌های حکمرانی مبتنی بر داده می‌توانند نقش مهمی در افزایش تاب‌آوری و پایداری بازار کار ایفا کنند. همچنین موفقیت سیاستگذاری در اقتصاد دیجیتال مستلزم هماهنگی میان ابعاد فناورانه، اجتماعی، آموزشی و اقتصادی است.